Voedings- en bewegingsdriehoek

Gezond eten: wat is dat nu precies? En hoe zit het met bewegen en lang stilzitten? In de media verschijnen zoveel tegenstrijdige berichten dat je op den duur het bos door de bomen niet meer ziet. Daarom verzamelde het Vlaams Instituut Gezond Leven alle huidige wetenschappelijke kennis over gezonde voeding, beweging en lang stilzitten voor jou in de voedings- én bewegingsdriehoek. Gezond Leven wil richtlijnen geven die op lange termijn voor iedereen haalbaar zijn.
 

Voedings- en bewegingsdriehoek

De voedingsdriehoek uit de doeken


De kleuren in de voedingsdriehoek weerspiegelen het effect van de producten in die laag op je gezondheid. Zo zie je helemaal bovenaan ‘water’ staan. Water is cruciaal voor de vochtbalans van je lichaam. Daarom krijgt het voorrang boven alles.  De voedingsdriehoek zelf is onderverdeeld in drie zones: 
 

  • Donkergroen


Dit zijn voedingsmiddelen van plantaardige oorsprong, met een gunstig effect op de gezondheid: groenten, fruit, volle granen en aardappelen, maar ook peulvruchten, noten en zaden, plantaardige oliën (en andere vetstoffen rijk aan onverzadigde vetzuren). Probeer zoveel mogelijk de weinig of niet-bewerkte versie te kiezen. 
 

  • Lichtgroen


Dit zijn voedingsmiddelen van dierlijke oorsprong met een gunstig, neutraal of onvoldoende bewezen effect op de gezondheid: vis, yoghurt, melk, kaas, gevogelte en eieren. Kies ook hier voor de weinig of niet-bewerkte variant. 
 
  • Oranje

Dit zijn voedingsmiddelen van dierlijke of plantaardige oorsprong die mogelijk een ongunstig effect hebben op de gezondheid: rood vlees, boter, kokos- en palmolie (vetstoffen rijk aan verzadigde vetzuren). Deze producten bevatten wel nog enkele nuttige voedingsstoffen, bijv. ijzer in rood vlees, vetoplosbare vitaminen in boter.
 
  • Rood: de restgroep

Een vierde, rode categorie staat los van de driehoek. Dat zijn sterk of ultrabewerkte producten waaraan heel wat suiker, vet en/of zout is toegevoegd en waarvan het ongunstige gezondheidseffect werd aangetoond. Ze kunnen van dierlijke of plantaardige oorsprong zijn: bereide vleeswaren, frisdrank, alcohol, snoep, gebak, snacks, fastfood, … En ze zijn overbodig in een gezond voedingspatroon. Probeer ze dus niet te vaak en niet te veel te eten. 

Voor een gezondheid in evenwicht, werkt de voedingsdriehoek volgens deze drie uitgangspunten: 
  • Eet in verhouding meer plantaardige dan dierlijke voeding
  • Vermijd ultrabewerkte voeding  zoveel mogelijk. 
  • Verspil geen voeding  en matig je consumptie. 
 

De bewegingsdriehoek uit de doeken


Gezond leven? Beperk stilzitten en beweeg. In een gezonde bewegingsmix wissel je zitten, staan en bewegen af. Hoe je dat het best aanpakt, geeft de bewegingsdriehoek je heel helder weer.
 
  • Oranje zone

Sedentair gedrag of lang stilzitten: de Vlaming lust er wel pap van. Sedentair gedrag of lang stilzitten is alles wat je doet terwijl je ligt of zit en waarbij je heel weinig energie verbruikt. Slapen hoort daar niet bij. We brengen gemiddeld meer dan acht uur per dag zittend door: thuis, op school en op het werk. Maar ook als we onderweg zijn. En dat is niet oké: een gezonde dag bestaat uit een mix van zitten, staan en bewegen. We voelen ons fysiek en mentaal beter in ons vel als we lang stilzitten beperken.
 
  • Lichtgroene zone

Bewegen is gezond. Daarom heeft bewegen de kleur groen. Daarbij geldt: hoe groener de zone, hoe intensiever de beweging.
In licht intensieve beweging schuilen meer gezondheidsvoordelen dan je denkt… Je vindt licht intensief bewegen dan ook terug in de onderste laag van de groene zone in de bewegingsdriehoek. Probeer alvast het grootste deel van elke dag licht intensief te bewegen tijdens je taken: door bijvoorbeeld staand te computeren, te stofzuigen of de trap te nemen.
 
  • Middelste groene zone

Heel wat Vlamingen bewegen te weinig om gezond te zijn. Want gezond bewegen is meer dan slenteren of kuieren. Nochtans is stevig wandelen, recreatief zwemmen of fietsen haalbaar voor velen en goed voor lichaam én geest. Dagelijks matig intensief bewegen levert je meer gezondheidsvoordeel op dan licht intensieve bewegingen: zowel fysiek als mentaal. Als je matig intensief beweegt, ga je sneller ademen en slaat je hart sneller. Je bent nog niet buiten adem en je kunt nog gewoon praten.
 
  • Donkergroene zone

Deze zone staat voor hoog intensief bewegen: lopen, een partijtje basketbal, ... Het verschil met de middelste en onderste laag? Als je hoog intensief beweegt ga je ook zweten. Bewegen aan hoge intensiteit heeft extra voordelen voor je gezondheid in vergelijking met matig en licht intensief bewegen. Beweeg dus minstens één keer per week hoog intensief voor de mooiste gezondheidsbonus!

And last but not least, probeer ook om je spieren wekelijks te trainen en zo te versterken.


De bewegingsdriehoek vertrekt van 3 belangrijke uitgangspunten voor een gezond leven:
  • Zit minder lang stil én beweeg meer
  • Zet stap voor stap
  • Ga elke dag voor een gezonde mix

Ontdek hier alle informatie over de voedingsdriehoek en de bewegingsdriehoek!